Мирас Асан. Мектепке бара жатқан ұлға арнау

Қарындашы жап-жаңа ұшталмаған, Қаламсабы жап-жаңа ұсталмаған, Жейдесі де дәп-дәл шыт кірлемеген, Дәптері де су жаңа тысталмаған, Ұлым кетіп барады мектебіне, Биік шыңға балапан беттеді де! Құлдыраңдап қояды құлыншақ ұл, Қолы құлын жалына жеткені ме? Әліппесін қолтыққа қысқан көкем, Әріп көшін танымақ ұстам бекем! Сондай құштар өмірге, сондай ынтық, Өмір де оған дәл сондай құштар ма […]

Толығырақ

Ыбырай Алтынсары. Қытай жұртының ескі бір заңы туралы

Қытай жұртында ескі заң бар, біреуді алдағандығы мойнына түскен кісінің қолын кесе-тұғын. Бір төре осындай іспен күнәлі болып, әлгі айтылған жазаны беруге тұрғанда, күнәлі төренің жас қыз баласы «әкем үшін жауап беремін» деп, мәлім болды. Қызды патшаға алып келісті. — Тақсыр патшам, — деді қыз, — менің әкем жазаға лайық болғаны рас, соның үшін қолынан […]

Толығырақ

Қадір Мырза Әлінің жұмбақтары

  Алдында бір нәрсе әкеп берсе, тегі Оңын сол, солын оң ғып көрсетеді. (Айна)   Қайнаған шілдеңіз де оған суық, Ыссыға төзбегенді тығам қуып. (Тоңазытқыш)   Көліксіз өмір сүрмейді, Ғұмыры жаяу жүрмейді. (Ер-тоқым)   Қанатсыз құс маңып барады, Көзінен жас тамып барады. (Бұлт)   Мың найзалы жалғыз батыр, Жауларына алғызбай тұр. (Кірпі)   Жалпақ желке, […]

Толығырақ

Ілияс жазған бесік жыр

Бөл-бөл бөбек, бөл, бөбек, Бөлейін бері кел, бөбек. Бедерлі бесік, төрт есік, Төгілте салдым төр төсек. Бөпешім, бесік — отауың, Отауыңа кір, бөбек. Бөл-бөл бөбек, бөл, бөбек. Бүлдіршін шүмек бәйтерек, Балалы үйрек, бас бармақ, Кішкене бөбек, бес бөлек. Саусақайы салбырап, Бөлене қойсын қос білек. Бөл-бөл бөпем, бөл бөпем Бөлесем, жөнге көн, көкем.Көк ала жылқы көлде […]

Толығырақ

Ай-құлақ қандай ойын?

Ай-құлақ – көктемнен бастап жаздың ішінде балалардың ойнайтын бір ойыны. Ай-құлақты ойнау үшін кешке таман жұрт аяғы басылған соң көп балалар жиналып, өздерінің арасынан үш баланы шығарады – бірін қасқыр, бірін қойшы, бірін ит қылу үшін. Қасқыр болатын баланың екі шекесіне тақияны тікейтіп, орамалмен маңдайынан байлап, арқасына киім-кешек тығып томпайтып, белін астынан буып қасқыр қылып […]

Толығырақ

Қалқаман Сарин. Қызым менің

Қызым менің,  Сәуле шашып ойнасын жүзіңде күн. Өз қолыммен өсірген қызғалдағым, Қаламаймын гүлімнің үзілгенін. Қызым менің, Қылығыңды тәп-тәтті жүзім дедім. Бұл өмірдің бақ тұнған бақшасынан, Жемісіңді қалаған үзіп жегін. Қызым менің, Болашағыңды ойлаумен бұзылды өңім. Қысқа-қысқа тағдырлар құрайды екен, Тарам-тарам тірліктің ұзын жолын. Қызым менің, Бой жетерсің боялып қызылға ерін. Бұл әкеңнің тілегі: анаңдай бол, […]

Толығырақ

Өз балаңа мына жұмбақ өлеңді жасырып көр

Бірінші әріп –  Жер өлшейтін таяққа ұқсайды, Екінші әріп –  Алшақ тұрған аяққа ұқсайды. Үшінші әріп –  «Мұрт» дегенде бірінші келеді, Төртінші әріп –  «Ұрт» дегенде бірінші келеді. Бесінші әріп –  «Рас» десем тілге оралады, Еске түсіріп ырғайдың доға басын. Алтыншы әріп –  «Тас» десем тілге оралады, Еске түсіріп телеграф бағанасын. Осы сөзді кім оқып […]

Толығырақ

Мұзафар Әлімбаев. Ораз неге жылады, достары неге күлді?

Алты жасар Ораздың Ойыншығы бір арба. Шіркін, ойнап біраз күн, Шығар ма едік құмардан?! Көздің жауын алады, Қол созылар еріксіз. Ойыншықтың жаңағы Біреуі жоқ көріксіз… Сусиыр, танк, самолет, Піл, арыстан, тоты… бар. Сыр-бояуы керемет, Сыңайы жоқ тотығар. – Ойнайыншы қасыңда, Самолетің бер, – деді Айдар келіп досына. Ораз бірақ бермеді. Дәурен келді қылқиып, Пілге тіктеп […]

Толығырақ

Бөпесі – көкесі – тәтесі

Аңғал Шыңғыс атақты Алаңдамай ойынға, Қызықтады кітапты Хайуанаттар жайында. Танымайсың кей аңды, Түсінбейсің десек дым: Бой бермейді Қоянды «Бөпесі, – деп, – Есектің!» Жібермейді намысты, Жеңер дауға түсіп кім: Көсетеді Барысты «Көкесі, – деп – Мысықтың!» Аспайды да саспайды, Тұрсаң дағы тауып мін; Тотықұсты Нұсқайды «Тәтесі, – деп, – Тауықтың!» Әбдіраштың Жарасқаны talbesik.kz

Толығырақ